Farmakovijilans Nedir? Ruhsat Sahiplerinin Yükümlülükleri
ActeCo İlaç ve Medikal Danışmanlık · Güncelleme:
Farmakovijilans, ilaçların piyasaya çıktıktan sonra güvenliliğinin izlenmesi; advers etkilerin toplanması, değerlendirilmesi ve önlenmesidir. Türkiye’de bu iş TİTCK bünyesindeki Türkiye Farmakovijilans Merkezi (TÜFAM) tarafından yürütülür. Ruhsat sahipleri bir farmakovijilans sistemi kurmak, yetkili kişi atamak, advers etkileri bildirmek ve periyodik raporlar sunmakla yükümlüdür.
TÜFAM nedir?
TÜFAM, TİTCK bünyesinde kurulmuş Türkiye Farmakovijilans Merkezi’dir. Sağlık profesyonelleri, hastalar ve ruhsat sahipleri advers reaksiyonları TÜFAM’a bildirir. Bildirim kanalları: tufam@titck.gov.tr, 0 800 314 00 08 (hafta içi 09:00–18:00) ve TİTCK sitesindeki çevrim içi form.
Advers etki bildiriminde asgari bilgiler
- Hastaya ait tanımlayıcı bilgi
- Advers reaksiyonun tanımı
- Şüpheli ilaç
- Bildiren kişi
Bildirim için ilaçla reaksiyon arasındaki ilişkinin kesin olarak kanıtlanması gerekmez; şüphe yeterlidir. Ciddi ve beklenmeyen reaksiyonlar öncelikle bildirilir.
Ruhsat sahibinin yükümlülükleri
- Farmakovijilans sistemi kurmak ve sistemin ana dosyasını güncel tutmak.
- Farmakovijilans yetkilisi atamak ve TİTCK eğitimlerine katılımını sağlamak.
- Bireysel olgu güvenlilik raporlarını mevzuattaki süreler içinde ve E2B(R3) formatına uygun olarak TİTCK’ya iletmek.
- Periyodik Yarar/Risk Değerlendirme Raporu (PYRDR, uluslararası adıyla PSUR/PBRER) sunmak.
- Gerektiğinde Risk Yönetim Planı (RYP) hazırlamak ve ek risk azaltma önlemlerini uygulamak.
- Literatür taraması ve sinyal yönetimi yapmak.
Hangi kılavuzlar esas alınır?
TİTCK, Avrupa’daki GVP modüllerine paralel “İyi Farmakovijilans Uygulamaları (İFU)” kılavuzlarını yayımlar: örneğin Modül III (PYRDR), Modül VI (risk yönetimi) ve Modül XI. Ayrıca TİTCK Farmakovijilans Sistemi Kılavuzu ve Eylül 2026’da yayımlanan E2B(R3) uygulama kılavuzu yürürlüktedir.
Sık sorulan sorular
Farmakovijilans ne demek?
İlaçların güvenliliğinin piyasaya çıktıktan sonra izlenmesi; advers etkilerin saptanması, değerlendirilmesi ve önlenmesine yönelik faaliyetlerin tümüdür.
İlaç yan etkisi nereye bildirilir?
TİTCK bünyesindeki TÜFAM’a: tufam@titck.gov.tr, 0 800 314 00 08 veya TİTCK sitesindeki çevrim içi form. Hekim ve eczacınıza da bilgi verin.
PSUR’un Türkiye’deki karşılığı nedir?
Periyodik Yarar/Risk Değerlendirme Raporu (PYRDR). İFU Modül III’te düzenlenir.
Bu süreci sizin yerinize yürütelim
Başvurunuzun hangi aşamada olduğunu anlatın; eksikleri ve izlenecek yolu birlikte belirleyelim.